Amendamentet Kushtetuese të vitit 1989 dhe Asociacioni i Komunave me shumicë serbe

Ka një ngjashmëri rrëqethëse në mes presionit që ushtrohej gjithandej në delegatët e Kuvendit të Kosovës rreth aprovimit të Amendamenteve për ndryshimet kushtetuese, në vitin 1989 dhe presionit që po ushtrohet tash e sa kohë ndaj Qeverisë së Kosovës rreth formimit të Asociacionit të Komunave me shumicë serbe. 

Në të dy herët, kjo po bëhet për kinse ngritjen në nivel të barabartë të të drejtave për pakicën serbe në Kosovë. Në vitet e '80-ta, është e tepërt të thuhet se ishin të drejtat e shqiptarëve që ishin shkelur që nga niveli federativ e më poshtë, ndërsa, për vitet e pasluftës, serbët edhe mund të ankohen për diskriminimin pozitiv që u bëhet, shembull ky i padëgjuar as për vendet më demokratike të botës. 

Dihet se çfarë ndodhi pas Aprovimit të Amendamenteve Kushtetuese në vitin 1989! A ka një parashikim se çfarë rrethanash do të krijohen në rast të themelimit të Asociacionit të Komunave me shumicë serbe? 

© Skënder Nitaj, 01 shkurt 2023

E tashmja që na mëson historinë dhe anasjelltas

Për të vlerësuar të kaluarën, ndonjëherë na duhet edhe një analizë e së tashmes. Për të shpjeguar rrethanat që kanë mbizotëruar në Evropë, për shembull, në periudhën pas Betejës së Kosovës, apo në fillimet e Luftës së Dytë Botërore, do të na ndihmonte njohja e rrethanave aktuale në luftën e Ukrainës.

Në rastin e parë, kur Perandoria Osmane përparonte me pushtimet e saja në drejtim të  Evropës, kjo e fundit përpiqej ta mbante sa më larg vetvetes rrezikun e pushtimit, qoftë edhe duke e mbështetur (jo mjaftueshëm) rezistencën e pashembullt të kryetrimit shqiptar, Skënderbeut, i cili për afro 3 dekada zmbrapsi përpjekjet osmane ta pushtonin Shqipërinë, e kështu në të njëjtën kohë pamundësoi mësymjen e Perandorisë drejt Evropës nëpërmjet Adriatikut! 

Në rastin e dytë, Evropa pothuajse ndejti duarkryq (apo rezistoi dobët) kur Gjermania Naziste e ndihmuar edhe nga Bashkimi Sovjetik, e ndau në dysh Poloninë, e në të njëjtën kohë, aneksoi edhe vendet përreth ku jetonin gjermanët. Evropa, shpresonte, se Gjermania do të ndërpriste zgjerimin e saj. Por, u desh mbështetja finale e ShBA-ve, për të ndaluar dhe kthyer mbrapsht këtë zgjerim! 

Në rastin e tretë, Evropa duke e konsideruar për partner të denjë, arriti ta forconte në dëm të vetes, Rusinë diktatoriale, e cila me rastin e nisjes së luftës për pushtimin e Ukrainës, tregoi se ajo nuk kishte qenë partnerja e sinqertë e perëndimit dhe se apetitet e saja mund të mos ndalojnë vetëm në Ukrainë. Zelenski ndoshta do të mbështetet më shumë se sa dikur kryetrimi shqiptar, por kjo ndihmë mund të jetë e qëllimit të njëjtë, si ajo e para 5 shekujsh, që të mbahet sa më larg rreziku për ndonjë pushtim apo sulm ndaj Evropës. 

A po na mëson e tashmja se si kanë mundur të zhvilloheshin rrethanat edhe në të kaluarën? Sigurisht, edhe e kaluara, mund të na jap ndonjë orientim se si do të marrin epilog ngjarjet e tashme! A është Zelenski i tashëm, Skënderbeu i kaluar? Apo, është Evropa, ajo që krijon të tilla rrethana, që të lindin figura të tilla, të cilat duke u vënë në ballë të mbrojtjes për popujt e vet, e mbrojnë edhe Evropën në të njëjtën kohë! 

Shqiptarët nuk u shpërblyen pothuajse asnjëherë nga Evropa për faktin që dikur ishin pararojë e saj! Po Ukrainasit? 

© Skënder Nitaj, 14 janar 2023

'Déjà vu'-ja kosovare

Fenomeni i ashtuquajtur Déjà vu, tashmë që një kohë po ndodh në Kosovë. Sikur po përsëriten ngjarje e rrethana nga vitet e '80-ta. 

•Një Gjykatë Kushtetuese që i fal tokë Manastirit të Deçanit; 
•Një Qeveri që hedh firmë për një Asociacion të Komunave një etnike; 
•Një Kuvend i Kosovës, që themelon Gjykatë Speciale kundër etnisë më të madhe; 
•Një Gjykatë Speciale që trajton e dënon vetëm shqiptarë; 
•Një Serbi që nuk ndalon të nxis popullatën serbe në Kosovë, e gatshme edhe për inskenime prej më të pabesueshmeve, e kështu të shkaktoj arsye për konflikt e mësymje me forcat e veta, këtu. 

Ka edhe shumë rrethana e ngjarje të këtyre viteve të fundit, që shpeshherë të përngjajnë me zhvillime nga vitet e largëta të '80-tave. Pas Demonstratave të vitit 1981, atëbotë, situatën në dorë për stabilizimin e gjendjes në Kosovë e pati marr Federata e Jugosllavisë, e cila edhe kishte larguar nga udhëheqja kosovare 'grupin e gjakovarëve' duke i zëvendësuar ata, kryesisht me udhëheqës luajal e besnik ndaj Federatës. E tërë kjo, deri në ardhjen në pushtet të Millosheviqit, të cilit më nuk i nevojiteshin as shqiptarët luajal, për të arritur spastrimin etnik të synuar e zbatuar në Kosovë! Udhëheqja federative, le që nuk kishte arritur të stabilizojë Kosovën apo edhe të ndaloj ardhjen në skenë të 'kasapit të Ballkanit', por nuk kishte arritur ta shpëtoj as vet Federatën, të cilën e përfaqësonte. 

Dhe, kur analizohet situata aktuale në Kosovë dhe rrethanat ndërkombëtare të ndërlidhura me të, është për tu habitur, se si ka ngjashmëri paradoksale. Në krye të shtetit serb, është bashkëpunëtori i Millosheviqit, ish-ministri i propagandës në qeverinë e tij, e i cili në të njëjtën kohë është i vetmi lider ballkanik e evropian, i pozicionuar pro Rusisë, në raport me luftën në Ukrainë. Ndërsa, në të njëjtën kohë, nga perëndimi, po vlerësohet si bashkëpunues në lidhje me dialogun Serbi - Kosovë. Në të gjitha inskenimet e Serbisë, të këtyre viteve të fundit, për një krizë gati konfliktuoze, sidomos në kufirin verior, perëndimi, jo rrallë ka dërguar mesazhe deri qortuese për udhëheqësit kosovar. 

Tash e sa kohë, tre nga ish-krerët kosovar, po përballën me drejtësinë ndërkombëtare në Gjykatën Speciale, përderisa kryetari serb, pavarësisht trashëgimisë së tij prej bashkëpunëtori të Millosheviqit dhe pozicionimit aktual pro-rus, është i lirë dhe ndjehet komod në përgatitjet e planeve të tij kundër Kosovës! 

Në fillim të luftës në Ukrainë, pas reagimit të bllokut euro-atlantik, u fitua përshtypja që shtetet që do të pozicionoheshin pro Ukrainës, do të trajtoheshin me kujdes e dashamirësi nga blloku. Edhe Kosova, pa hezitim, u vu në mbështetje të popullit të Ukrainës, pasi që edhe vet ajo, kishte kaluar nëpër të njëjtën katrahurë nga Serbia. Dhe, natyrisht, Kosova edhe mund të priste, një mbështetje akoma më të madhe, sidomos në rrafshin e sigurisë, aq më parë, kur Serbia, tashmë kishte kohë që armatosej fuqishëm dhe rriste bashkëpunimin me Rusinë. 

Është brengosës vetëm fakti i letërkëmbimit në mes kryetarit serb dhe KFOR-it, në lidhje me një miratim të mundshëm të përfshirjes së një numri forcash serbe brenda territorit të Kosovës, e lërë më mendimi se një gjë e tillë edhe mund të ndodhë! Edhe heshtja aktuale e përgjigjes së KFOR--it, vet-flet! 

Dikur, në vitet e '80-ta, federata jugosllave pati marrë në dorë situatën në Kosovë, por për shkak të qasjes së padrejtë, lërë që kishte dështuar, por kishte lënë hapësirën për ardhjen në pushtet, të atij që do të shkaktonte gjakderdhjen më të madhe në këto anë, pas Luftës së Dytë Botërore. Që fenomeni Déjà vu të mos vlejë plotësisht, e kështu të prishet besëtytnia rreth këtij fenomeni, duhet uruar që shtetet euro-atlantike, të cilat pos që ndihmuan në çlirimin përfundimtar të Kosovës, por edhe u bënë dorëzan të shpalljes së Republikës, të mos hezitojnë të përmbyllin deri në fund misionin e nisur, duke e shuar pa mëdyshje ëndrrën serbe për Kosovën. 

© Skënder Nitaj, 7 janar 2023

Kosova 'e Amerikës' vs. Serbia 'e Rusisë'

Deklarimet e shpeshta të drejtuesve shtetëror, sidomos prej fillimit të invazionit ndaj Ukrainës, se Rusia qëndron edhe mbrapa nxitjeve të Serbisë kundrejt Kosovës, nuk bazohen në diplomaci të matur dhe të arsyeshme, e po ashtu kur analizohen mirë, edhe mund të mos jenë shumë të sakta. 

Populli serb për nga trungu i prejardhjes janë shumë të afërt me rusët, e po ashtu edhe si shtete janë gjendur afër njëra tjetrës në aleanca krejt të natyrshme. Në raport me shqiptarët dhe trojet e tyre, Serbia është ndihmuar e mbështetur nga Rusia, gjatë gjithë historisë më të re. 

Apetitet shekullore të serbëve për dëbimin e shqiptarëve nga tokat e tyre stërgjyshore, nuk janë shuar asnjëherë dhe si të tilla edhe pritet që të jenë në thelbin e politikave e memorandumeve të tyre. Tingëllon si një tentim për shfajësim të Serbisë, kur deklarohet se Rusia qëndron mbrapa të gjitha aktiviteteve për destabilizimin e Ballkanit perëndimor, me theks të veçantë nxitjes për një konflikt të ri Serbi - Kosovë. 

Fjalori i ashpër i përdorur në raste krizash të mëdha, si kjo e luftës në Ukrainë, është një lloj i taktikës psikologjike që përdorin fuqitë e mëdha ndaj njëra tjetrës. Shqiptarët, edhe nga aspekti i trungut të prejardhjes së popujve, nuk kanë afërsi 'gjaku' me asnjë popull. Falë Amerikës, jemi këtu ku jemi. Por, nuk jemi në lidhje 'gjaku' me amerikanët! Për lidhjen me evropianët, as që po flasim. Ani pse, shqiptarët janë ndër banorët më të lashtë të kontinentit të vjetër, ata akoma janë në pritje për t'iu bashkuar 'familjes' evropiane e të lëvizin lirshëm e të barabartë gjithandej. 

Në anën tjetër, serbët janë në lidhje 'gjaku' me rusët, megjithëse Serbia e ka historinë e saj shekullore si shtet dhe si pushtuese, e si e tillë nuk është në moshën e 'adoleshencës' për të ndërmarrë veprime vetëm se atë ia kërkon 'kushëriri' i saj rus. Ka periudha historie, kur edhe raportet mes tyre kanë qenë të ftohura skajshmërisht. Prandaj, është shumë e besueshme pavarësia politike e Serbisë ndaj Rusisë, ashtu siç ishte në kohën e Millosheviqit, kur ajo luftoi me kroatët, boshnjakët e me shqiptarët, e u bombardua dy herë nga NATO-ja, përkundër të qenurit në 'kushërillëk' me rusët. Pra, Serbia, edhe sot, nuk ka nevojë të nxitet nga Rusia, për të qenë armiqësore ndaj fqinjëve të saj. Ajo, e kërkon dhe e mirëpret ndihmën e Rusisë, por, memorandumet me synime ekspansioniste i ka të shkruara vet! 

Drejtuesit shtetëror, duhet të dinë se çdo lloj marrëveshje finale për Kosovën, medoemos do të duhet të kaloj përpos kah Brukseli e Uashingtoni, edhe nga Moska, prandaj fjalorin e ashpër u duhet lënë vetëm këtyre qendrave të mëdha vendimmarrëse. 

Veprat duhet të jenë të mëdha, jo fjalët! 

© Skënder Nitaj, 2 gusht 2022

Kosova dhe Kushtetuta e vitit 1974

Kosova, për herë të parë në historinë e saj, u bë me Kushtetutë, më 27 shkurt 1974. Paraprakisht, sipas Kushtetutës së vitit 1963 të RFPJ-së, ishte shpallur Krahinë Autonome, më saktësisht bashkësi shoqërore e politike në kuadër të Republikës së Serbisë, pa status kushtetues. Kushtetutës së vitit 1974, i kishin paraprirë shumë zhvillime politike, të cilat shkonin në favor të avancimit të statusit të Kosovës, siç ishin rënia e Rankoviqit, demonstratat e vitit 1968, zyrtarizimi i gjuhës shqipe në vitin 1969, legalizimi i përdorimit të flamurit kombëtar, themelimi i Universitetit të Prishtinës më 15 shkurt 1970 etj. 

Me Kushtetutën e vitit 1974, me Nenin 1, Kosova definohej si bashkësi autonome socialiste shoqërore politike në kuadër të Republikës Socialiste të Serbisë dhe të Republikës Socialiste Federative të Jugosllavisë. Në pjesën e katërt, ku bëhej fjalë për ndryshimet e Kushtetutës së Kosovës, në Nenin 399, thuhej: Mbi dhënien e pëlqimit për ndryshimin e Kushtetutës së Republikës Socialiste Federative të Jugosllavisë dhe Kushtetutës së Republikës Socialiste të Serbisë vendos Kuvendi i Krahinës Socialiste Autonome të Kosovës me shumicën prej dy të tretash të të gjithë delegatëve të Kuvendit. 

Në të gjitha zhvillimet e viteve të 80-ta, e sidomos pas ardhjes në pushtet të Millosheviqit, rrethanat politike u përshpejtuan në disfavor të Kosovës. Kushtetuta e vitit 1974, e sidomos Neni 399, do të bëhej pengesë për synimet serbomëdha, kështu që më 23 mars 1989, Serbia ia doli të suprimoi autonominë e Kosovës. Mësymjeve të Serbisë nuk munden t'u shpëtojnë as Republikat e tjera ish-jugosllave. Mbeten për analizim dhe trajtim nga studiues të politikës dhe historisë rrethanat në të cilat Kosova pati ngritjen dhe më pastaj rënien kushtetuese dhe për meritat ose dështimet e të gjithë akterëve që i kontribuuan këtyre zhvillimeve. 

Roli i veçantë i Kushtetutës së vitit 1974, vihej në pah edhe në Opinionin e GJND-së për shpalljen e pavarësisë së Kosovës, e vitit 2010, e cila në pikën 61 i referohej Rregullores Nr. 1999/24 të UNMIK-ut, të dt. 12 dhjetor 1999, Për Ligjin në Fuqi në Kosovë, 
Neni 1: Ligji në Fuqi 
1.1 Ligji në fuqi në Kosovë përfshin: 
(a) Rregulloret e shpallura nga Përfaqësuesi Special i Sekretarit të Përgjithshëm dhe instrumentet ndihmëse të nxjerra në përputhje me to dhe 
(b) Legjislacionin në fuqi në Kosovë më 22 mars 1989.

Skënder Nitaj

Prishtinë, 02 Korrik 2022

Loja e shahut e përkthyer në zhvillime reale

Shahu, një lojë tavoline, e shfaqur në Evropë kah fundi i shekullit të 15-të, ka evoluuar nga çaturanga, një lojë e ngjashme shumë më e vjetër, me origjinë indiane. 

Shahu është një lojë strategjie, ky dy lojtarët kundërshtarë, nisin ballafaqimin krejtësisht të barabartë, përpos dallimit në ngjyra të figurave si dhe faktit që figurat e bardha 'sulmojnë' të parat. Lojtarët kanë nën kontroll nga: një mbret, një mbretëreshë, dy topa, dy oficerë, dy kalorës dhe tetë ushtarë. Synimi i lojës është që të vihet mbreti i kundërshtarit në pozicionin mat, pas së cilit mbreti nuk ka asnjë mënyrë për të shpëtuar. Loja gjithashtu mund të përfundojë edhe baras. 

Aspekte të artit dhe kulturës gjenden në lojën e shahut, e cila po ashtu ndërlidhet edhe me fusha të tjera si matematika, shkencat kompjuterike dhe psikologjia. 

E përkthyer në zhvillime reale të aktiviteteve njerëzore, loja e shahut, na mëson se në çfarëdo lloj ballafaqimi, lufte apo paqeje, gjithnjë ka një rregullshmëri rolesh e veprimesh, a numrash që duhen marrë në konsideratë. 

Lideri apo prijësi, sikurse 'mbreti' në shah, në fakt është figurë pa të cilin loja edhe nuk mund të zhvillohet, e kapitullimi i të cilit nënkupton mbarimin e saj. Pra, një lider, i nevojitet cilitdo zhvillim. Lideri, do të ndjehet shumë i motivuar dhe i sigurt në udhëheqjen e tij, kur krahas i qëndron 'mbretëresha' e tij, e cila edhe do tē flijohet për të, nëse do të jetë e nevojshme. 

Asnjë qëllim, nuk mund të arrihet, nëse nuk ke armët apo mjetet e duhura, siç është për shembull 'topi' në shah. 'Oficerët' janë elita e njerëzve, që paraqesin shtylla të çdo lloj organizimi e të cilët mendjet e tyre i vejnë në shërbim të qëllimit. 'Kalorësit', duke qenë se paraqesin dinamikën, forcën, ballafaqimin, besnikërinë, japin kontributin e tyre plotësues. 

Pararojë e gjithë akterëve të mësipërm, janë 'ushtarët'. Ata vihen gjithnjë të parët në çdo përpjekje. Ashtu siç nuk mund të mendohet një betejë pa ushtarë, njëlloj nuk mund të mendohet një vend pa njerëz, një institucion pa shërbyes, një shkollë pa nxënës, një skuadër pa lojtarë, një ndërmarrje pa punëtorë, një protestë pa protestues, ... Barra më e madhe bie mbi supet e kësaj kategorie, duke qenë gjithmonë në ballë të çdo përpjekje. Në mesin e kësaj kategorie nuk qëndron vetëm kuantiteti. Në shumë ballafaqime, gjatë gjithë historisë njerëzore, nga masa e gjerë, ka rezultuar edhe kualiteti. Sikurse në lojën e shahut, kur 'ushtari' i thjeshtë, që mbërrin në krye të anës së kundërt të tabelës edhe mund të shndërrohet në një 'top' apo 'mbretëreshë', edhe në zhvillimet reale një 'ushtar' i sodit mund të jetë një 'mbret' i nesërm. Edhe në jetën reale, sikurse në shah, 'rokadat' janë të mundshme!... 

© Skënder Nitaj, 14 maj 2022

Lufta që nuk e dëshirojmë

Historia jo rrallëherë na mëson dhe na mundëson të bëjmë parashikimet e nevojshme për të tashmen dhe të ardhmen. Deri më tani, Lufta e Dytë Botërore, mbetet ngjarja më e madhe në historinë e njerëzimit (përderisa nuk do të ndodh ndonjë ngjarje akoma më e madhe). Asaj i kanë paraprirë shumë zhvillime, si mbarimi i Luftës së Parë Botërore dhe pasojat që kishte lënë ajo, kriza e thelluar ekonomike gjithandej deri në depresion masiv, pandemia globale disa vjeqare nga një virus i gripit, ngritja e doktrinave të reja në zhvillimet politike si nacionalizmat kombëtare dhe internacionalizmat e veshura me petkun komunist, deri tek ngritja si nga hiri i Gjermanisë naziste. Polonia, ishte objektivi i parë i synuar, okupimi i së cilës do të shënoj edhe fillimin e Luftës së Dytë. Ky vend, u bë pre e një 'pazari' në mes prijësit sovjetik dhe atij gjerman, me ç‘rast ajo u nda përgjysmë mes ushtrive të të dy vendeve. Pra, Polonia u pushtua nga një fuqi me ideologji komuniste (bolshevike) dhe nga një fuqi tjetër me ideologji naziste. 

Të gjithë i dimë humbjet marramendëse në njerëz, nga kjo luftë. Për t'u ndalur, u nevojit të përdoreshin edhe armët bërthamore. Ironia më e madhe doli të jetë, se në radhët e fituesve të kësaj lufte, zuri vend parësor Bashkimi Sovjetik, ani pse ajo e kishte filluar këtë luftë me okupimin përgjysmë të Polonisë... Edhe kaq mizore sa ishte, nga historianët dhe vlerësuesit politik, Lufta e Dytë Botërore, është cilësuar dhe vlerësuar si një nga ngjarjet më të rëndësishme, në radhë të parë, për shkakun që në botë u vendos një rend i ri botëror, duke u rritur edhe numri i popujve të lirë dhe i shteteve të pavarura. Kjo ngjan, si ajo thënia: 'pas çdo shiu, del dielli'. 

Tani, bota ndodhet pothuajse në një rend krejtësisht të ri botëror. Globalizmi, duket të jetë ideologjia mbarë botërore. Por?!... 

A ka zhvillime të ngjashme me ato të para disa dekadave? Një pandemi globale është sërish duke e shkundur njerëzimin, një rritje e nacionalizmave gjithandej, por edhe një thellim i zhvillimeve diskrepante mes shoqërive dhe shteteve. Por, edhe një lider rus, i cili duket të jetë simbiozë e dy liderëve nismëtar të Luftës së Dytë, jo vetëm për nga mënyra e udhëheqjes por edhe e ardhjes në pushtet me fuqi absolute. Të nisura me apo pa dashje, në krizat e tilla, si luftëra apo sëmundje pandemike, njerëzit dhe humbjet e jetëve paraqesin vetëm shifra dhe vetëm synimi i objektivave të 'të mëdhenjve' ka rëndësi, për fat të keq! 

A mund të jetë Ukraina, një paralele ngjashmërie me Poloninë e dikurshme nga Lufta e Dytë, apo thjesht kjo 'aventurë ruse' do të mund të kornizohet ngjashëm me pushtimin e Çekosllovakisë nga koha e Luftës së Ftohtë? Apo, do të luhet loja e 'ruletit rus' si në Krizën e Kubës, ku sa për fije peri nuk pati zbrazje të kokave bërthamore? Edhe po të përfundoj me 'happy end' e tërë kjo, i bie që gjithë kjo lëvizje dhe pozicionim i ushtrive më të fuqishme e antagoniste, të jetë 'manovra' më e madhe deri më tani, e parë ndonjëherë! Lideri aktual rus, padyshim që është trashëgimtarë dhe pasues i denjë i ish-diktatorit sovjetik. A do të prodhojë koha në vazhdim, trashëgimtarë dhe strateg të tillë si Ruzvelt e Çërçill, që të mund të neutralizojnë një tiran të ri?!... 

Shqiptarët shpeshherë gjatë historisë janë gjendur të papërgatitur dhe jo të bashkuar rreth pozicionimit të duhur dhe të drejtë. Padyshim, i vetmi pozicionim i duhur dhe i drejtë, është ai, edhe ku përkasin natyrshëm, me familjen evropiane dhe boshtin euro-atlantik! Sfida të vështira, mund të na presin!... 

© Skënder Nitaj, 11 shkurt 2022

Kosova vs. Serbia

Fluturimi provokues i sotëm i helikopterëve të policisë serbe në brezin kufitar Kosovë-Serbi mbi pikëkalimin kufitar Bërnjak, ngjarje kjo e vëzhguar edhe nga kamera të ndryshme dhe po ashtu edhe nga Policia e Kosovës, është një sinjal për brishtësinë e raporteve edhe ashtu jomiqësore mes dy vendeve, edhe pas plot 22 vitesh të përfundimit nga lufta e fundit 1998-99. Atëherë u desh të intervenoj NATO për t'i dhënë fund luftës dhe dëbimit masiv të shqiptarëve.

Gjeopolitika rajonale e më gjerë, tash mund të këtë ndryshuar nga aspekti i interesave, të të njëjtëve akterë. Kosova ka shpallur shtetësinë e saj dhe ka funksionalizuar Forcën e Sigurisë së Kosovës si ushtri të saj. Por, derisa ajo (FSK-ja) ndodhet akoma tek në fillimet e saj të ndërtimit të kapaciteteve, në anën tjetër dëshmohet për një armatim të vazhdueshëm të ushtrisë serbe, rreshtuar pranë saj ajo ruse. KFOR ka një prezencë pothuajse minimale të saj këtu!

Raportet vëllazërore që do të duhej të mbretëronin gjithnjë edhe në mes udhëheqësish nga Kosova e Shqipëria, kohëve të fundit siç duket janë luhatur e ftohur skajshmërisht, ndoshta edhe me fajin e të dy palëve, por jo më më pak hile edhe këtu qëndron Serbia, e cila ka arritur ta josh më shumë 'vëllain e madh' me iniciativa të tipit 'mini-Shëngen' apo 'open Balkan', e kështu në stilin 'përçaj e sundo' të futet lehtësisht mes vëllezërve, në rast të një plani për mësymje të këtyre tokave! Apo nuk ka ndodhur kështu gjatë historisë?

Armiqësia serbo-shqiptare ka zanafillë shekullore, e si e tillë pritet të zgjasë. Shqiptarët, vetëm të bashkuar mund të përballen me një fat të tillë. As një aleancë e huaj, nuk garanton përgjithmonë paqen e brishtë. Këmbanat e zgjimit dhe ngritjes së vetëdijes mbarëkombëtare, do të duhej të bien pa u ndalur, orë e çast, e kundërta vlen: 'uji fle, anmiku nuk fle'!

© Skënder Nitaj, 24 shtator 2021

Menaxhimi (jo)politik i Pandemisë

Përballë ngjarjeve apo fatkeqësive madhore (që janë mbi domenin e fuqive njerëzore) siç janë p.sh. tërmetet, vullkanet, zjarret, vërshimet, luftërat, sëmundjet epidemike etj., kudo në shtetet moderne, në legjislacionet e tyre edhe mund të parashikohen mënyrat e sjelljes apo menaxhimit në ato raste deri në mbi vlefshmërinë e vendimeve emergjente ndaj akëcilit akt ligjor në fuqi.

Kosova, aktualisht është duke përjetuar rritjen më të madhe dhe enorme me rastet e infektimeve me virusin e rrezikshëm, ndërsa veprimet e një menaxhimi emergjent nga Qeveria e Kosovës nuk po shihen në horizont, ose së paku nëse ka ndonjë menaxhim, ai nuk po rezulton efektiv, përkundrazi!

Në raste si kjo pandemi, pos një menaxhimi tejet emergjent, thelbësore do të duhej të ishte edhe një moratorium politik, sepse virusi i sulmon dhe rrezikon të gjithë njëlloj, pavarësisht grupeve apo interesave politike. 

Në këtë kontekst, edhe shtyrja e Zgjedhjeve lokale do të duhej të shqyrtohej me urgjencë. Nuk ka nevojë të mendohet rreziku që do të paraqitnin tubimet elektorale gjithandej. Menaxhimi emergjent në nivel qendror dhe lokal do të duhej të ishte i vetmi prioritet i spektrit politik e në veçanti i Qeverisë!

© Skënder Nitaj, 26 gusht 2021

Dhomat një etnike apo duhet të presim e të shohim !?...

"Dhomat e Specializuara dhe Zyra e Prokurorit të Specializuar të Kosovës u themeluan në bazë të një marrëveshjeje ndërkombëtare të miratuar nga Kuvendi i Kosovës, një amendamenti kushtetues, si dhe në bazë të Ligjit për Dhomat e Specializuara dhe Zyrën e Prokurorit të Specializuar të Kosovës." 

"Ato janë institucione të përkohshme me mandat dhe juridiksion të përcaktuar për krime kundër njerëzimit, krime lufte dhe krime të tjera sipas legjislacionit të Kosovës, të cilat filluan të kryhen ose u kryen në Kosovë midis 1 janarit 1998 dhe 31 dhjetorit 2000 nga persona me shtetësi të Kosovës ose të Republikës Federale të Jugosllavisë, ose kundër personave me shtetësi të Kosovës ose të Republikës Federale të Jugosllavisë." 

"Fletëza të një ditari" dëshmojnë se këto "Dhoma të Specializuara" duhet të "mirëpresin" edhe të dyshuarit e etnisë tjetër. Në fakt, etnia tjetër si në segregacionet më të njohura në histori, kishte shtrirje absolute në tërë territorin e Kosovës së okupuar, ku ata kryen spastrim klasik etnik, të përcjella me shpërngulje masive, vrasje e masakra të civilëve shqiptar, djegie dhe rrënim të pronës së tyre. Për të besuar në këto "Dhoma të Specializuara", duhet t'i shohim urdhërdhënësit dhe kryerësit e këtij spastrimi gjenocidal prapa grilave dhe para drejtësisë ndërkombëtare. (s.n.) (29.09.2020)

"Fletëza të një ditari" 

https://skendernitaj.blogspot.com/2015/01/hollokausti-ne-dite
n-e-kurban-bajramit.html 

#Dhomat_e_specializuara

Ledina, Carrabreg, 1998-1999 © S. Nitaj

Foto: Gjurmë djegie, nga lufta në Kosovë, 1998-1999 (Ledina, Carrabreg) © S. Nitaj

Kam thënë ...

********************************************************************

Sa më shumë që është zgjatur prej pasluftës, zgjidhja e 'problemit të Veriut', aq më shumë kjo ngjan me rrezikun e hapjes së 'kutisë së Pandorës'. Ndoshta më shumë se sa për 'fuqi baroti', ka nevojë për 'mendje të shëndoshë', për t'u përballur dhe për ta tejkaluar këtë sfidë finale. (s.n.) (29.05.2023)

********************************************************************

Pas kaq vitesh, Evropa po i hap 'dyert' për qytetarët e Kosovës duke i liruar ata të dalin nga 'zhgualli' i kufijve të saj!... Nejse, jo bash, për tu lavdëruar! (s.n.) (18.04.2023)

********************************************************************

Thellësisht jam i bindur, që dy datat e lavdisë gjithkombëtare, 28 Nëntori dhe 17 Shkurti, sikur nuk mjaftojnë për atdhedashuri!...  (s.n.) (17.02.2023)

********************************************************************

Në rast të themelimit të Asociacionit të Komunave me shumicë serbe, në respektim të plotë të Kushtetutës (shtetësisë), a e nënkupton kjo që serbët lokal, e pranojnë Republikën e Kosovës ? Në rast që serbët lokal e pranojnë Republikën e Kosovës, a e nënkupton kjo që Serbia nuk ka më arsye të shqetësohet për pakicën e saj dhe rrjedhimisht edhe ajo do ta njoh Republikën e Kosovës ? Këto dy çështje janë thelbësore, në përballje me faktorin ndërkombëtarë, për të cilët ata do të duhej dhënë zgjidhje por edhe të jenë dorëzan deri në implementim! (s.n.) (31.01.2023)

********************************************************************

Çfarëdo lloj përfshirje e forcave policore e ushtarake të Serbisë në territorin e Kosovës, nënkupton luftë. Nëse kjo përfshirje do të ndodhte me miratimin e forcave paqëruajtëse, atëherë i bie që ka miratim veri-atlantik për luftë! Kosovës, i duhet të mbijetojë pavarësisht cilitdo miratim! (s.n.) (16.12.2022)

********************************************************************

Meqë dialogu i Qeverisë me Sindikatën duket kaq i pashpresë, mund të merret me mend se sa i pamundur do të jetë dialogu me Serbinë! Apo jo?!... (s.n.) (29.09.2022)

********************************************************************

Si shoqëri, po mbahemi peng i mosmbajtjes së mësimit në shkollat publike, megjithë cilësinë që lë shumë për të dëshiruar! Shteti nuk mund të quhet funksional, kur shkollat mbahen të mbyllura. Beteja politike rreth 'grevës' e zhvendosur në rrafshin më të ndjeshëm, atë të familjes me theks të veçantë te kategoria që po lëndohet pa-riparueshëm - fëmijët, nuk do të ketë fitues. Shteti dhe e ardhmja e tij po vriten nga të gjithë, nga ata që e kanë nisur këtë betejë shkatërruese dhe nga ata që po durojnë! (s.n.) (27.09.2022)

********************************************************************

Domëthënë duke mos u arritur të mbahen shkollat hapur, e ardhmja e fëmijëve që janë edhe e ardhmja e vendit, po rrezikohet skajshmërisht. Përgjegjës për këtë janë të gjithë, qeveria, opozita, sindikata, shoqëria civile dhe prindërit. Fëmijët do të kenë të drejtë të mos e duan këtë vend!... (s.n.) (25.09.2022)

********************************************************************

Pothuajse prej pasluftës, vit për vit, po vazhdon avazi i grevave, e sidomos në arsim. Shtylla kryesore për një shtet, e para së gjithash për ato që janë në bërje e sipër si Kosova, është arsimi! Prandaj, për sa kohë që shkollat nuk janë në funksion, mund të thuhet që edhe shteti do të vendnumërojë. Apo, thënë më saktë, funksionon vetëm një pjesë e shtetit, në raport të njëjtë sa ka shkolla private, të cilat pa problem po punojnë. Po sikur të privatizohej ky shtet, ndoshta edhe shkollat publike do të ri-hapeshin për nxënësit e prindërve publik?!... (s.n.) (11.09.2022)

********************************************************************

#Qeveria po do ta kursejë 'kuletën' e shtetit; #SBASHK po do t'i jap dinjitet 'kuletës' së mësuesve; humbjet nga mos mbajtja e mësimit janë të pallogaritshme dhe i tejkalojnë shumat e 'kuletave' të palëve antagoniste! (s.n.) (11.09.2022)

********************************************************************

I 'shumëvuajturi' krye-sindikalist i arsimit, po do t'i bëj të gjithë të vuajnë! #EnoughIsEnough (s.n.) (05.09.2022)

********************************************************************

Para 31 vitesh, shkollat në Kosovë, ishin mbyllur nga regjimi pushtues serb. Populli në kundërpërgjigje hapi shtëpitë-shkolla. Po sot? E pafalshme, mos-fillimi i mësimit! Kushdo nga përgjegjësit, duket se nuk frymojnë e ëndërrojnë shqip!... (s.n.) (01.09.2022)

********************************************************************

1 shtatori është festa e dritës, dijes dhe përparimit. Akterët që kujdesen që kjo datë të mos jetë e tillë, e për rrjedhojë, të mos gumëzhijnë oborret e shkollave nga nxënësit, do të mbesin përgjegjës. Kërkesave, cilat do qofshin ato, të mësimdhënësve, u duhet kushtuar vëmendje e u duhet dhënë rrugëzgjidhje nga përgjegjësit qeveritar! Lojëra jo të sinqerta, janë thirrjet e të dy palëve, që nesër (nuk) do të filloj mësimi! Nxënësit dhe prindërit presin përgjegjësi të lartë nga mësuesit dhe qeveritarët! Uroj që 1 shtatori të mos e gjej vendin me shkolla pa mësim. Nuk i duhet edhe kjo Kosovës, në kohën që po kalon, në terr gjithandej, me mirëqenie të rënduar, me shpresa të venitura, me besim të lëkundur, me pasiguri lëvizjeje dhe me skenarë politik kundër shtetit tonë! (s.n.) (31.08.2022)

********************************************************************

Kosova, ky 'ishull' i rrethuar me tokë!... (s.n.) (25.08.2022)

********************************************************************

Jam në paqe me spektrin politik. Kam zero pritshmëri nga ndonjë e mirë prej tyre. (s.n.) (16.06.2022)

********************************************************************

Kosova, vazhdon të vend-numëroj me Pro & Contra-t e saj! 👍vs.👎 (s.n.) (15.06.2022) 

********************************************************************

Fondi i kursimeve pensionale, nuk do të duhej të zhvleftësohej deri në atë masë, sa që 'të vjelët' sa herë që do të këtë përballje me kriza! Për një shoqëri të avancuar, sigurimi pensional është mbi të gjitha kulturë! 'Prekja' e kursimeve pensionale, është akti kur humbet besimi që do të këtë një të ardhme! (s.n.) (27.05.2022) 

********************************************************************

Rusia do të gjunjëzohej po të kishte Ukraina forcën e Perëndimit apo Perëndimi guximin e Ukrainës! (s.n.) (21.03.2022) 

********************************************************************

Përpara se satanai të 'lozte' me ndonjë 'buton të kuq', apo të përparonte për ndonjë 'Jaltë 2', do të ishte shpëtimtare që ai të përmbysej nga ndonjë 'Revolucion i Tetorit 2'! 🙏 (s.n.) (16.03.2022)

********************************************************************

Dinamika e përshpejtuar e zhvillimit të ngjarjeve gjithandej, e pasuar me zëvendësimin e forcës së ligjit me ligjin e forcës në nivel global!... Zoti e ruajt njerëzimin dhe Tokën, shtëpinë e përbashkët, nga forcat e errëta sataniste! 🙏 (s.n.) (01.03.2022) 

********************************************************************

Me logjikën e ri-kthimit të tokave të humbura ruse që nga koha e carit e këndej, pas sulmit mbi Ukrainë e ndonjë vendi aty përreth, do të duhej pritur një mësyemje ruse drejt Alaskës, pasi ndoshta shitblerja e saj është kryer në rrethana të njëjta siç janë kryer p.sh. faljet e krahinave të Krimesë, Donjeckut apo Luganskit. (s.n.) (26.02.2022)

********************************************************************

Brezi përtej vijes kufitare në veri-lindje të Kosovës, ka ngjashmëri të frikshme me atë të Ukrainës!!! (s.n.) (24.02.2022)

********************************************************************

Sa për t'mos harruar: Forcat e para 'paqëruajtëse' që u futën në Kosovë në qershor 1999, ishin ato ruse!... (24.02.2022)

********************************************************************

Sigurisht, tash në radhë është edhe 'shtrenjtimi' i pagave?! 😉 (s.n.) (09.02.2022)

********************************************************************

Sot: sa ma 'drejtë' ma 'shtrenjtë'! Dje: sa ma 'lirë' ma 'mirë'? (s.n.) (31.01.2022)

********************************************************************

Trashëgimia e viteve të '90-ta ishte pakrahasimisht më e zymtë, se e çdo periudhe tjetër kohore, por kjo nuk i dekurajoi 'qeveritë e hajnave' të merrnin timonin e udhëheqjes së vendit, përderisa 'qeveria e shpresës' vetëm e tillë po del të mos jetë! (s.n.) (20.01.2022)

********************************************************************

Efiçienca (kursimi) vs. Komoditeti (rehatia) (s.n.) (18.01.2022)

********************************************************************

Fikja e dritave s'është gjë, përballë venitjes së shpresave! (s.n.) (28.12.2021)

********************************************************************

Në rast të ndonjë 'konflikti' mes ndonjë marrëveshjeje nga '#OpenBalkan'-i dhe ndonjë marrëveshjeje nga ato të nënshkruarat në mes të qeverive të Shqipërisë dhe Kosovës, cila prej tyre do të ishte e zbatueshme për shtetin Shqiptar? (s.n.) (20.12.2021)

********************************************************************

3/4-tat e 1/4-tës së mandatit, koha kur duhet nisur nga puna, pa u ankuar! (s.n.) (15.12.2021)

********************************************************************

'Shqipeve' iu mjafton 'shnosh me konë' edhe u kry puna! 'Tjerat i bjen Zoti!' (s.n.) (15.12.2021)

********************************************************************

Po të kishin fëmijët shkollar të drejtë vote, ndoshta edhe do t'u sigurohej ndonjë transport i sigurtë e qe besa edhe gratis, por jo!... Kjo është gjendja e përditshme në Prishtinë, ku nxënësit, edhe me bileta mujore të Trafikut Urban, megjithatë detyrohen të udhëtojnë me autobusë të sektorit privat, sepse autobusët e linjave 3, 4 etj. thjesht nuk ndalojnë nëpër stacionet e qytetit, nën pretekstin se nuk mund të marrin më shumë pasagjerë si shkak i masave anti-Covid! Pastaj, fillon aventura e nxënësve se si të mbërrijnë në kohë në mësim apo edhe anasjelltas, se si të kthehen dikur më vonë në shtëpi! Kush kujdeset për mbarëvajtjen e procesit të mësimit në këtë qytet e në ketë shtet? KUSH? (s.n.) (05.10.2021)

********************************************************************

Marrëveshja e Kumanovës, në njërën prej dispozitave kryesore përcakton një zone të sigurisë ajrore 25 km dhe 5 km të zonës së sigurisë tokësore rreth kufijve të Kosovës, me përjashtim të një policie të armatosur lehtë që mund të vazhdoi të veprojë brenda zonës jashtë Kosovës sipas marrëveshjes. Në rastin e krizës aktuale të targave, është kryer me sa duket shkelje e kësaj dispozite qenësore të  Marrëveshjës së Kumanovës, nga ana e Serbisë si dhe e KFOR-it për moszbatim, kur helikopterë policor, aeroplanë ushtarak e makineri të tjera motorike tokësore ushtarake nga Serbia, e kanë shkelur zonën e përcaktuar të sigurisë! Prania e NATO -s është e sanksionuar nga Këshilli i Sigurimit i Kombeve të Bashkuara në bazë të Rezolutës 1244 (1999), e cila autorizoi shtetet anëtare të OKB -së dhe organizatat ndërkombëtare që të mbajnë një prani ndërkombëtare të sigurisë përmes KFOR -it në Kosovë derisa të arrihet përfundimisht një marrëveshje dhe kushtet e saj të zbatohen! (s.n.) (dt. 05.08.2021)

********************************************************************

Doza e 3-të e vaksinës, mininum duhet marrë 8 muaj pas marrjes së dozës së 2-të, sipas organizatave relevante kredibile. Në Kosovë, akoma ka kohë të mendohet për dozën e 3-të, z. Ministër i Shëndetësisë! T'i marrim njëherë dy dozat e para, por, me urgjencë dhe 24/7! (s.n.) (28.08.2021)

********************************************************************

Afganistani po braktiset nga bashkësia ndërkombëtare dhe po i ri-kthehet mes-jetës! Keqardhje për misionin e pambaruar dhe të pasuksesshëm. Kosova përpos të qenit solidar me njerëzit atje, duhet nxjerrë edhe ndonjë paralele dhe vetëdijesim për sjellje dhe politikbërje në rrafshin ndërkombëtar! (s.n) (dt. 15.08.2021)

********************************************************************

Ministria e Shëndetësisë si bartëse e aktiviteteve dhe përgjegjësive për Covid-19, në kuadër të fushatës së vaksinimit, i bën thirrje njerëzve nga mosha 18+ t'i përgjigjen ftesës për vaksinim. Për të qenë një përgjigje akoma më e mirë, do të duhej që në Raportet ditore me të dhëna rreth rasteve të reja të të infektuarve, të jepen të dhëna shtesë nëse këto raste të reja janë të vaksinuar ose jo. Kështu, do të rritej vetëdijesimi rreth rëndësisë së vaksinimit si dhe do të zbehej dilema se a duhet apo jo të merret vaksina. Sa më shumë transparencë e shoqëruar me të dhëna të sakta e reale, aq më shumë do të rritej gatishmëria për vaksinim, e atyre që kanë dilema e mëdyshje rreth kësaj çështje! (s.n.) (dt. 05.08.2021)

********************************************************************

Bazuar në të gjitha sondazhet dhe disponimin gjithandej, po del që Zgjedhjet e 14 Shkurtit nuk do të  jenë shumë atraktive duke u ditur fituesi i tyre, përveç ndoshta se kush do të zë vendin e dytë!  😉 (s.n.) (dt. 03.02.2021)

********************************************************************

Presidenti i porsazgjedhur amerikan së bashku me tërë stafin e tij politik, gjatë gjithë fushatës zgjedhore, si edhe në inaugurim, por edhe në ditët vijuese, asnjëherë në publik nuk kanë mundur të shihen pa maska mbrojtëse. Në ndërkohë, shohim figurat kryesore politike në Kosovë, bashkë me ndjekësit e tyre, kudo pa maska. Mirë po bëjnë, sepse kështu ua mbajmë jo veç në mendje fytyrat por edhe historia do të bëj vend për ta, për nam të keq, duke shkaktuar përhapjen e sëmundjes, vdekjen e akoma më shumë njerëzve, e rrjedhimisht futjen e vendit në mjerim edhe më të madh! 😡 (s.n.) (dt. 28.01.2021)

********************************************************************

Të kërkohet eliminimi i liderit të Vetëvendosjes nga lista zgjedhore është joracionale, aq më parë kur dihet se në të dy palë zgjedhjet e fundit, ai ishte bindshëm më i votuari. Cilido ligj apo interpretim i tij duhet të jetë në shërbim të interesave të masës! Gazi lotsjellës në Kuvend ishte i kundërligjshëm, por në mbrojtje të vendit!... Jo shumë kohë më parë, edhe Presidenti historik në Kuvend kishte arritur të zgjidhej tek në raundin e tretë të votimit, megjithëse masa e gjerë e donte dhe do ta nderonte post-mortum me përmasa biblike në temperatura siberiane!... #Ligji vs #Populli!!! (s.n.) (dt. 22.01.2021)

********************************************************************

Kryeministri në detyrë po thotë se për mbarëvajtjen e sigurt të procesit mësimor, janë në ndërlidhje zinxhirore drejtoritë komunale të arsimit, drejtoritë e shkollave, këshillat e prindërve, policët e lagjes e jo kush tjetër. E them në cilësinë e prindit, me përgjegjësi të plotë se, në shkollën ku vijon mësimin fëmija im, gjysmë vjetori i parë është kryer pa asnjë mbledhje të prindërve, e po ashtu as orar të konsultimeve të prindërve me arsimtarë nuk ka pasur!... (s.n.) (dt. 21.01.2021)

********************************************************************

Stinë 'e nxehtë' joklimatologjike veq sa ka filluar në vendin tim! (s.n.) (16.01.2021)

********************************************************************

Ndoshta më mirë do të kishte qenë që Kushtetuta të ishte shkruar mirë e saktë në kohën kur është hartuar, se sa që ajo "të trashej" pothuajse çdo vit me dhjetëra faqe Aktvendimesh të Gjykatës Kushtetuese. Ky lëmsh i 'shkeljeve kushtetuese' e më pastaj 'aktvendimesh' apo 'interpretimesh kushtetuese', po dëshmon brishtësinë e seriozitetit të shtet ndërtimit. Emërues të përbashkët të fajësisë për këtë gjendje, sigurisht që janë krerët e lartë politik të pasluftës dhe 'vartësit' e tyre nga fusha e drejtësisë, të cilët po dëshmohet që pos bërjes 'lëmsh' nuk dijnë të bëjnë gjë tjetër. Faturën e këtij 'lëmshi' po e paguan e ardhmja e zbehur e vendit dhe njerëzit e tij. (s.n.) (06.01.2021)

********************************************************************

Të gjithë kundër VV-së apo VV-ja kundër të gjithëve. A po krijohet skena politike prej dy blloqeve? Janë të djathtë apo të majtë? Do të presim e do të shohim! Uroj që vendi të profilizohet politikisht! (s.n.) (28.12.2020)

********************************************************************

Ligjërisht e joligjërisht, brenda vitit të parë pandemik, Kosova rrëzon dy qeveri. Njerëzit e vendit tim jetojnë në kohën e luksit politik! (s.n.) (22.12.2020)

********************************************************************

Në vend të reagimit për vrasjen e të riut shqiptar nga policia shqiptare 😥 

Më ka rastisur, disa herë të qëndroj jashtë vendit, e nga secili vend i huaj njeriu sheh e dëgjon përvoja nga më të ndryshmet. Por, në një rast, në kryeqytetin slloven, një polic, siç dukej jashtë detyre por i uniformuar, në ecje e sipër, vëren një grup të rinjsh diku rreth 5-6 veta, duke kaluar zebrat pa qenë drita e gjelbër e semaforit akoma e ndezur. Përveç se ata kalonin në mënyrë të palejuar zebrat, ata bënin edhe sjellje aspak të hijshme. Unë që isha dëshmitar i drejtpërdrejt i ndodhisë, vërej që edhe pse polici ngutej për punët e tija, megjithatë kthen mbrapsht dhe i ndalon të rinjtë. Asnjë demonstrim dhune a force, a prangosje, a thirrje për përforcim, por veç qortim, që më shumë ngjasonte në qortim prej prindi a vëllait të madh. Të rinjtë, të zënë ngushtë, kokë ulur, pranonin pa bëza qortimin, por edhe këshillat e policit - edukator, prind, vëlla i madh!... Migjeni, bënte thirrje "për pak dritë o shok, o vëlla", derisa unë bëj thirrje për pak më shumë kulturë sjelljeje, o populli im, gjithandej! 

#RIP #Klodian_Rasha (s.n.) (dt. 11.12.2020)

********************************************************************

Siç po shihet, tashmë sikur është bërë zakon, Serbia e Vuçiqit dhe e Daçiqit, në periudhën e tranzicioneve të pushteteve në ShBA, joshen t'ia mësyjnë forcërisht drejt Kosovës. Akoma, është e freskët vërsulja me 'trenin rus' para 4 vitesh. Ndërsa, retorika luftënxitëse e ish-bashkëpunëtorëve të ngushtë të kriminelit Millosheviq, vazhdon edhe në këtë prag-ndërrimi të pushteteve në shtetin garantues e pararojë të Pavarësisë së Kosovës. Sikur edhe para 4 vitesh, Kosova ka një fragjilitet të frikshëm në udhëheqje, përballë këtyre sfidave!... (s.n.) (12.11.2020)

********************************************************************

Vitet e 90'ta ishin vite të mbijetesës për popullin e Kosovës! Nisur nga kjo, pothuajse të gjithë pa dallim frymonin vetëm shqip. Njerëzve u mungonte liria kombëtare, e jo (siç u keq-kooptua pas luftës) liria fetare. Shqiptarët në Kosovë, asnjëherë nuk i ndau religjioni, për fat të mirë! Religjioni karshi mungesës së lirisë, shihej si luks, n’ ato vite! Edhe LDK-ja e Rugovës, edhe UÇK-ja ishin lëvizje popullore dhe buruan nga aty! (s.n.) (09.11.2020)

********************************************************************

'Shkëlqimi' dhe 'rënia' e vendit tim, po ndodh?!... (s.n.) (05.11.2020)

********************************************************************

Sulmi i Vjenës, si njeri - të trazon pa masë, e si shqiptar - të pikëllon tej mase. Sulmuesi, viktima dhe policët shqiptarë, akterë në fushë të huaj, në role të ndryshme, braktisur vendesh origjine, sikur mos të kishin shtet të tyre amë, si jetimë, bredhur botës, të lënë pas dore. E këta nuk janë të vetëm, pasi armata e të rinjve braktisur nga qeveritë amë, po shtohet dita ditës, e jo të gjithë do t'i shohim në role aktesh që do të mburremi me ta! Zot, ndihmo bijtë tu, braktisur e bredhur gjithandej jashtë tokës mëmë! 🙏 (s.n.) (03.11.2020)

********************************************************************

Tek ku po na kërkohet ndryshimi i saj, po del se nuk e paskemi edhe aq të dobët Kushtetutën (e Ahtisarit)!... Se ç'më sjellët ndër mendje, kur u bën ndryshimet kushtetuese në vitin jo aq të largët '89!... (s.n.) (17.10.2020)

********************************************************************

Nëse ShBA e kanë vendosur të finalizojnë ndonjë marrëveshje në mes Kosovës dhe Serbisë, atëherë asaj nuk i nevojiten 'lojtarë të mëdhenj' nga Kosova, thjesht mjafton të jetë dikush sa të hedh firmën në letër. Në fakt, i vetmi lojtar i madh këtu, si gjithmonë në historinë tonë më të re, mbetet Amerika! (s.n.) (03.09.2020)

********************************************************************

Në kohë pandemie, e në kohë të acarimeve rreth e përqark nesh, të pritet një zbutje e raporteve Kosovë - Serbi, duket utopi! Sido që të jetë duhet lutur për paqe, gjithandej, ani pse do të duhej edhe një gatishmëri për ndonjë të keqe të mundshme! (s.n.) (02.09.2020)

********************************************************************

I bëj thirrje MAShTI-t që të bëj kujdes me përzgjedhjen e cilësdo mënyrë të organizimit të vitit të ri shkollor, duke vënë në rend të parë shëndetin e fëmijëve tonë. Druaj me arsye, se nëse organizimi i vitit shkollor do të bëhet njëlloj si menaxhimi i pandemisë, atëherë shëndeti i fëmijëve (lexo: i të ardhmes së gjithsecilit prej nesh) do të rrezikohet në mënyrë të paparamenduar! Infrastruktura shkollore nuk siguron kushte për masa mbrojtëse, ndërsa sistemi i shëndetit publik, edhe ashtu pothuajse i kollapsuar, nuk do të mund të ofrohet si digë e sigurt për trajtimin e dëmeve shtesë që do të ndodhnin! (s.n.) (11.08.2020)

********************************************************************

Pakot e lehtësimit të masave në pandemi dhe rikthimit në 'normalitet', si duket kanë përfshirë çdo sferë të shoqërisë, gjithandej. Gjithçka po kthehet në zanafillë. Prandaj nevojitet kujdes, 'virusët' janë gjithandej! (s.n.) (04.06.2020)

********************************************************************
Pavarësisht, a është shpallur emergjencë shëndetësore apo gjendje e jashtëzakonshme, e duke ditur që #OBSh ka shpallur #pandemi, të gjitha subjektet politike në vend, do të duhej të shpallnin moratorium politik, e në vend të kësaj të fokusoheshin në ofrimin e shërbimeve për qytetarët, me votën e të cilëve ato u bënë të rëndësishme. Kjo nënkupton, që #Qeveria duhet të punojë, jo prej vullnetit të tyre të mirë, por prej situatës së imponuar, në përbërje të plotë, ashtu siç ishte para dt. 18.03.2020, duke fashitur inatet personale, deri në ditë më të mira. E ne, qytetarët e shumëvuajtur të Kosovës, do të duhej të mos ua harrojmë asnjëherë e të mos ua falim kurrë, mëkatin e sjelljes së tillë të tyre, karshi një situate asnjëherë të provuar më parë nga bota mbarë! (s.n.) (20.03.2020)
********************************************************************
Virusët edhe mund të vrasin shumë njerëz, por pseudo-'politikanët' shqiptarë janë në gjendje t'a mbysin një popull të tërë! Mallkimi i ynë! 😥 (s.n.) (18.03.2020)
********************************************************************
Planeti blu 'i kuq', ndalo #sot për të lëvizur #nesër! Ndihmo Zot! 🙏 (s.n.) (16.03.2020)
********************************************************************
#Wuhan, ky #Chernobyl i Mileniumit të Ri, apo Kur pranvera vonohet! Zot, ndihmo krijesat e tua! 🙏 (s.n.) (13.03.2020)
********************************************************************
"Taksa100%" dhe të gjitha "ç'njohjet", përfshirë këtu edhe "mospranimet" në organizatat ndërkombëtare, do të duhej të largoheshin në të njëjtën kohë, si masë e parë për krijimin e një klime të mirëbesimit reciprok, e pastaj të vazhdohej me "dialogun". Por, para se gjithash, vendi do të duhej të kishte një Qeveri, jo "në detyrë" por në ballë të sfidave që e presin! (s.n.) (24.01.2020)
********************************************************************
"Koalicioni i shpresës" po i ngjan atij vagonit të fundit të trenit. Nëse nuk arrihet, është fundi i shpresës. Nuk po shihet ndonjë tren tjetër në horizont, e as ndonjë dritë në fund të tunelit!... (s.n.) (16.01.2020)
********************************************************************
Ndonjë nga deputetët në tentativë, lirshëm do të mund të bartë edhe numrin zero, shikuar nga prizmi i barazvlefshmërisë. (s.n.) (12.09.2019)
********************************************************************
Te të kurorëzohet fati nga një mik i madh, por i largët si Amerika, e te të duhet të bashkëjetosh me një plakë, si Evropa, duhet të jetë sfiduese për një fëmijë, pothuajse të rritur pa nënë, si Kosova. (s.n.) (22.06.2019)
********************************************************************

Gatishmëria për mëvetësim gradual dhe të plotë nga fqinji verior, sidomos në sektorin e bujqësisë (lexo: ushqimeve) do të provohej edhe në rast që ky resor nuk do të lihej të udhëhiqej nga dikush që vjen prej listës së përpiluar nga përtej Ibri! (s.n.) (23.11.2018)

********************************************************************

'Pushteti paralel' i shqiptarëve në Kosovën e viteve të '90-ta, i cili bazohej vetëm në përgjegjësinë morale, po del të ishte më dinjitoz se sa të gjitha pushtetet dhe politikat e pasluftës!... (s.n.) (25.01.2018)
********************************************************************

T’zotë e shtëpive si ujku e dhia, ndërsa fëmijët u luajnë bashkë!!!... (s.n.) (18.11.2017)

********************************************************************

Pavarësisht se për kë votojnë votuesit shqiptarë në të gjitha shtetet ku ata jetojnë, bindja ime e fuqishme është se majtizmi ishte historikisht antikombëtar, sepse kjo ideologji lidhet ngushtë me socializmin pan-sllavist, përderisa djathtizmi pan-amerikan së paku dy herë brenda shekullit 20 - solli në jetë 2 shtete shqiptare! (s.n.) (26.06.2017)
********************************************************************
Koha po kalon për tu mbajtur gjallë gatishmëria e njerëzve, për të qëndruar në Kosovë e për të mos kërkuar medoemos shpresën duke ikur nga këtu. (s.n.) (18.05.2017)
********************************************************************
Kjo e sotmja që njihet nga bashkësia e shteteve, nuk është Shqipëria që do të duhej të ishte. As Kosova, që po njihet gradualisht, nuk është ajo që do të duhej të ishte. Sido që të jetë, një Flamur Kuq e Zi, i mban gjallë ndjenjat për tokën që akoma e zotërojmë si dhe për tokat që i humbëm! (s.n.) (27.11.2016)

********************************************************************

Koha është relative. Ndonjëherë disa momente lejnë gjurmë më shumë se sa vitet, e ndonjëherë vitet na ikin pa i vënë re. (s.n.) (17.11.2016)
********************************************************************
Mos lejo pleqërinë, te të pyet se ku e pate rininë! (s.n.) (14.11.2016)
********************************************************************
Pas BrExit, edhe USExit!... Çka tutje?... (s.n.) (09.11.2016)
********************************************************************
Një herë pata qarë për ty, Kosovë!... (s.n.) (25.02.2016)
********************************************************************
E keqja më e madhe nuk qëndron në atë se çfarë qeverie kemi, por në atë se oponentët jo rrallë janë gjendur duke hedhur hapa me të! Ndryshime të mëdha duhet filluar të bëhen brenda taborëve. Synimet afatshkurtra kanë jetëgjatësi po ashtu të shkurtër!... (s.n.) (17.02.2016)
********************************************************************
Këta humbës të mëdhenj!... (s.n.) (23.10.2015)
********************************************************************
Jo me argumentin e forcës, por, me forcën e argumentit! (s.n.) (08.10.2015)
********************************************************************

Votimi me inercion

Në fillimet e para të Kosovës së pasluftës, pavarësisht se partitë që në prapavijë buronin nga UÇK-ja dhe rezistenca e saj, e kështu apriori synonin që edhe të udhëhiqnin me vendin, sikundër edhe që ndodh zakonisht, megjithatë populli e kishte të vështirë të votonte dikë tjetër përpos Rugovës, i cili kishte fituar simpatinë e shumicës përgjatë 10 viteve të rezistencës gandiane kundrejt okupimit serb të viteve të 90-ta. Pra, votuesi kishte zgjedhur drejtuesin e vendit me inercion. 

Pas vdekjes së Rugovës, lideri politik i UÇK-së, Thaqi, arriti të drejtoj me vendin dhe të kthej inercionin e votuesit kah vetja e tij e sidomos pas leximit të Deklaratës së Pavarësisë në cilësinë e kryeministrit. Inercioni i votuesit në favor të Thaqit zgjati edhe atëherë kur kurba e kontributit të tij shtetndërtues kishte pësuar rënie, saqë Zgjedhjet e vitit 2014 i kishte fituar pothuajse 'me duar në xhepa' i vetëm, duke iu falënderuar këtij inercioni. 

Që ndëshkimit të votuesit nuk mund t'i ikësh, sado që ai të jetë i vonuar dhe me inercion, e dëshmojnë edhe rritjet e votave në favor të Kurtit dhe LVV-së së tij në tre palë zgjedhjet e fundit. Votuesi kosovar po dëshmon që mund t'i ndërrojë drejtuesit e vendit me votën e tij. Për shkak të dinamikës së jetës, në një të ardhme të afërt, inercioni në votim mund të jetë i dëmshëm, pasi që dënimi dhe shpërblimi për drejtuesit politik dhe subjektet që përfaqësojnë ata do të duhej të ishte në 'kohë reale', gjithnjë bazuar në 'meritat' dhe angazhimet që ata do të shpërfaqin. 

Rugova, Thaqi e Kurti janë sinonim për tre periudha të ndryshme e të veçanta të këtij vendi, dhe figurat e tyre janë të brumosura nga rrethanat për të cilat ata, në sytë e popullit, duken të veçantë, megjithëse shikuar nga prizmi real, ata paraqesin rezultante të periudhave përkatëse. Apo siç thuhet, koha i kërkon njerëzit në flakë!... 

© Skënder Nitaj, 15 shkurt 2021

A do ta 'gjunjëzonte' Evropa, Serbinë?

Ekzistojnë arsye të forta për tu krijuar bindja e plotë se Evropa asnjëherë nuk do ta gjunjëzojë Serbinë (aq më pak për shkak të Kosovës) siç e gjunjëzuan dikur Gjermaninë e Hitlerit. Pasi që siç mësojmë nga historia e shekullit të kaluar, pjesë të Ballkanit janë përdorur si monedhë kusuritjeje për Evropën në njërën anë dhe për Rusinë në anën tjetër. Të tilla u nevojiten edhe sot, fatkeqësisht!

Gjermania dhe Serbia emërues të përbashkët kanë shkaktimin e krimit gjenocidal, por dallojnë mes tyre në përmasat e ndikimit global të këtij krimi! E para u kishte sjellë shumë dëm edhe vet Fuqive të Mëdha, përderisa e dyta arsenalin ushtarak shkatërrues e kishte zbrazur vetëm në këto 'pjesë kusuritjeje' të Ballkanit, e cila gjë nuk kishte rrezikuar pothuajse asnjë gjeo-strategji euro-atlantike.

Intervenimi i NATO-s, edhe në Bosnjë edhe në Kosovë, pothuajse kryekëput ishte i karakterit human dhe i sjelljes se një paqeje qoftë edhe të brishtë, e assesi nuk kishte për synim gjunjëzimin e Serbisë. Kush u mor me Hitlerin e aleatët e tij, deri në momentin kur ai nuk i mësyu vet Fuqitë e Mëdha! Bile, kishte edhe miratime e marrëveshje me të, për copëtime e aneksime shtetesh, si Polonia, Austria etj.

Në kohën kur Serbia po vazhdon të armatoset fuqishëm, para heshtjes së plotë evropiane, Kosova, por edhe Bosnja, me politikat e tyre duhet punuar në atë drejtim të nxitjes që në këto territore të qëndrojë gjatë, e vetmja ushtri garantuese e paqes, ajo e ShBA-së.

© Skënder Nitaj, 08 dhjetor 2020

2020

E nisim çdo ditë të re me shumë ngushëllime,

Edhe sot si dje, jeta në betejë me vdekjen,

Më shumë lot pikëllimi se sa kupa gëzimi po derdhen,

Në secilën ditë të këtij viti të mbrapshtë!...

© Skënder Nitaj, 12 gusht 2020

Gjendja aktuale e sistemit shkollor përballë pandemisë

Në periudhën e të ashtuquajturës "valë të dytë" të pandemisë, aktiviteti jetësor kudo në botë sa po vjen e po bëhet më i rëndë dhe siguria për shëndet e jetë më e brishtë. Nga ky këndvështrim, as sistemi shkollor nuk mbetet pa u prekur. Mu për këtë, kudo nëpër botë janë zhvilluar e avancuar platforma të mësimit nga distanca, si përpjekje për të zbutur sado pak pasojat edhe ashtu vështirë të rikuperueshme nga pamundësia e zhvillimit normal të procesit mësimor nëpër shkolla. Përdorimi i tyre, është e keqja më e vogël e mundshme, përballë rrezikut që mund të sjellë vijimi fizik i mësimit. Në Kosovë, varësisht nga gjendja infektive nëpër shkolla, disa sosh për një periudhë dy javore, me rekomandim nga Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike të Kosovës, po mbyllen për të kaluar në variantin C - të mësimit ‘online’.

Gjatë kësaj periudhe ‘mbylljeje’, nxënësve iu ofrohen 2 orare mësimi. Njëri paradite, me mësim ‘online’ në lidhje të drejtpërdrejta me mësimdhënësit e tyre në platforma elektronike. Ndërsa, pasdite, nxënësve u duhet përcjellë mësimet e xhiruara që shfaqen në kanalin televiziv RTK4. Mësimdhënësit, zakonisht i obligojnë nxënësit që t’i përcjellin mësimet nga televizori, nga ku edhe do t’i marrin detyrat e shtëpisë. Është evidente, se ekzekutimi i plan programeve mësimore nuk është në sinkron as mjaftueshëm kënaqshëm, në mes të atij që realizohet gjatë vijimit të mësimit nëpër shkolla me atë që ndiqet në televizor. Në këso raste, nxënësit, jo rrallë, mbesin të hutuar, kur një mësim detyrohen ta trajtojnë dy herë, apo një mësim tjetër duhet t’ia arrijnë ‘ta kuptojnë’ edhe pa i mësuar 2-3 mësime paraprake.

Kur i shtohen këtyre edhe problemet reale teknike që shfaqen, atëherë mësimi i tillë, me realizime të pa sinkronizuara të plan programit bëhet akoma më i vështirë. Platforma e ofruar nga Komuna e Prishtinës, e-Shkollori, nuk arrin të përballoj kyçjen në të, të një numri të madh nxënësish e arsimtarësh në të njëjtën kohë, ashtu që shpesh orët e parapara iu shkojnë humbës ose gjysma-gjysmë. Disa herë, zgjidhja gjendet duke kaluar në platforma të tjera, që lehtësisht i përballojnë kyçjet në masë të vijuesve, si Zoom apo Google Meet. Se kujt i ka shërbyer më së miri e-Shkollori mbetet të shihet, por, se funksionimi i tij lë shumë për të dëshiruar, kjo veç po shihet. Disa nga mësimdhënësit e pranojnë së janë të shtrënguar ta përdorin këtë platformë, ani pse janë të vetëdijshëm se nuk i plotëson kriteret që aktualisht po i imponon situata. Në anën tjetër, transmetimi i mësimeve në RTK4 ka të metat e veta, duke filluar nga fakti që kanali televiziv RTK4 ka një transmetim jo cilësor (jo-HD) në rrjetet kabllore, ndërsa nuk transmetohet fare në rrjetin tokësor. Ndërsa, postimi i këtyre video-mësimeve ne kanalin Youtube nuk po ndodh menjëherë (ose nuk po ndodh fare), kështu që nxënësi nëse e ka humbur video-mësimin për çfarëdo arsye, atë nuk mund ta shikoj askund tjetër. Pse ndodh kjo kështu? Përgjigja e vetme mund të jetë, neglizhenca e atyre që janë duke e organizuar e-Mësimin (Ministria e Arsimit dhe Shkencës - MASH), por edhe e të tjerëve, si mësimdhënësit, udhëheqësit e shkollave, shoqatat e prindërve  etj., që nuk kërkojnë të mos ndodh kështu! Nuk do të ishte e tepërt, që të gjitha video-mësimet t'ju siguroheshin nxënësve nga mësimdhënësit e tyre, edhe në formate të tjera të përshtatshme për ta, si video (mp4) apo tekst (pdf).

Bazuar në gjendjen e rënduar tej mase, me raste në shtim të infektimeve me Covid-19, si dhe në rrezikun që mbart në vete vazhdimi i mbajtjes së mësimit nëpër shkolla, do të duhej me urgjencë, të shikohet mundësia e kalimit të plotë në variantin C - të mësimit ‘online’, por duke i marrë parasysh edhe të metat që i ka kjo mënyrë e të mësuarit, në mes tjerash edhe ato që u lartë ceken, e duke bërë përpjekje që një cilësi në organizim të mësimit ‘online’ të ndodh, duke ndërhyrë në të gjitha hallkat e zinxhirit që mund ta përbejnë një mësim nga distanca. Një ‘mbyllje’ në prag-dimër bëhet edhe më e domosdoshme, marrë parasysh afrimin e një periudhë edhe ashtu ‘të pasur’ me viruse sezonale, që veç sa do t’i jepnin sinergji virusit pandemik.

© Skënder Nitaj, 17 nëntor 2020

Digjitalizimi i teksteve shkollore, domosdoshmëri

Ministria e Arsimit dhe Shkencës - MASH, në kuadër të parapërgatitjeve për fillimin e vitit të ri shkollor, si alternativë, do të duhej urgjent të bënte digjitalizimin e krejt fondit të teksteve shkollore që janë në dispozicion, (në formatin ‘pdf’ dhe 'free download'), (në bashkëpunim edhe me shtëpitë botuese) dhe kështu do të krijonte kushte shumë më cilësore për nxënësit (sidomos të klasave më të larta), të cilët me sa po shihet, edhe sivjet do të jenë të shtrënguar të vijojnë mësimet 'online'. Shtetet e rajonit por edhe më gjerë, e kanë bërë këtë digjitalizim shumë kohë më parë, gjithnjë në shërbim të nxënësit. Digjitalizimi i teksteve shkollore është edhe në funksion të masave mbrojtëse anti-COVID-19, duke evituar përdorimin e materialeve (librave) që mund të kalojnë nga dora në dorë.

Në këtë logjikë, do t'i ftoja edhe të gjithë mësimdhënësit që t'i inkurajojnë nxënësit që edhe detyrat shkollore (në rastet kur është e mundur) t'i kryenin në forma elektronike (si në word, excel, power point apo formate tjera) dhe kështu do të evitohej përdorimi i materialeve të tjera (fletoreve, blloqeve etj.) e të cilat për arsye të njëjta, mund të jenë të kontaminuara.

Shekulli 21 edhe ashtu është shekulli i digjitalizimit dhe i teknologjisë informative, prandaj kjo veçse do të ndihmonte nxënësit në përvetësimin e shkathtësive të reja nga fusha e teknologjive të reja të komunikimit.

© Skënder Nitaj, 27 gusht 2020

Logjika kundërthënëse e një interpretimi

Sipas logjikës më të re të interpretimit kushtetues, në zgjedhjet e ardhshme, nuk do të jetë e domosdoshme të krijohen koalicione parazgjedhore për tu fituar zgjedhjet, pasi që kur subjekti fitues jo absolut nuk do të mundet i vetëm, të formojë qeverinë, atëherë subjektet pasuese mund të shfaqen në skenë, duke ‘grumbulluar karriget' e fituara dhe duke u shndërruar në 'fitues' pas zgjedhor. 

Në të njëjtën logjikë, subjektet nuk do të kenë nevojë të bëjnë fushatë me ndonjë kandidat të nominuar për kryeministër, pasi që atë, ato do ta zgjedhin pas ‘grumbullimit’ të atyre 'karrigeve' që kanë qenë të mundura të fitohen. Kështu, duke mos pasur nevojë për kandidat për kryeministër, rrjedhimisht nuk do të këtë nevojë as për shpalosje të ndonjë programi qeverisës, me të cilin do të mund të josheshin votuesit për dhënien e besimit të tyre. 

Kështu, edhe togfjalëshi 'garë zgjedhore' do të mund të reduktohej në 'zgjedhje', pasi që sensi i garimit bie. Cilit subjekt do t'i nevojitej të mundohej të garonte, për të fituar (jo absolutisht) e vetme - vendin e parë, kur me një matematikë pas zgjedhore dhe me disa marrëveshje jo medoemos parimore, do të mund të shfrytëzohej, tashmë e drejta e formimit të qeverisë, si e dyta, e treta, e kështu më radhë.

© Skënder Nitaj, 30 maj 2020

Laura

Laura,

E deshte aq shumë Kosovën? Më në fund, të sollëm nga kurbeti vrastar. Ti erdhe në pranverë, si lulja më e bukur.

E di se duhet vazhduar jetën në rrugën e vet. Por, kjo jetë nuk do të këtë hijeshinë dhe bukurinë e vet, sepse ti mungon. Ike pa lamtumirë. E jetove jetën shpejt. Ndoshta, ngase e hetove se gjithçka këtu, në këtë botë është false. Në botën tënde, që ne nuk e kuptojmë, besoj se gjërat janë reale, me plot shpirt. Ti ishe si shpirt, zemra jonë!

I lënduar si të gjithë të tjerët,

Daja yt, Skënderi

Lipovec, 21 prill 2010, e mërkurë 15:39

Laura Lushaj (18.06.1993 - 12.04.2010)

Reflektim pasçertifikues

Në Zgjedhjet e 6 Tetorit, unë votova për një subjekt politik dhe pothuajse detyrimisht për pesë kandidatë për deputetë të po këtij subjekti. Thua se të gjithë këta kandidatë që i votova unë, do të më përfaqësojnë mua dhe zonën ku unë jetoj. Mund të bëj be, se asnjërin nga këta pesë kandidatë as që i kam parë të vijnë ndonjëherë, jo vetëm gjatë fushatës, por asnjëherë tjetër të takojnë komunitetin e kësaj zone, e të shohin nga afër se me çfarë përballemi ne, çdo ditë të jetës. Por, duke qenë se ligji zgjedhor dikton kështu, edhe nuk kishte se si të veprohej ndryshe, pos për të shenjuar pesë kutiza para emrave të kandidatëve, e të cilët asnjëherë në jetë s'do të jenë falënderues për votën që e fituan krejt pa mund dhe falënderu rregullit të lartpërmendur. Minimumi etik do të ishte që një zonë të përfaqësohej nga një deputet dhe ai të mbahej përgjegjës për të bëmat e tij gjatë mandatit dhe ngritjes së dorës në Kuvend.

Pra, unë dhe qytetarët e vendit, kemi votuar për kandidatët për deputet, ku nga të gjithë të zgjedhurit, pritet të konstituohet Kuvendi. Sipas interpretimeve të fundit të Gjykatës Kushtetuese, ky Kuvend do të emëron për kryetar të tij, përfaqësuesin nga Partia ose koalicioni fitues (sqarim: në rastin tonë, Partia fituese, partia me përqindjen më të lartë të votave!). Dhe kaq do të duhej të ishte loja politike e quajtur Zgjedhje.

Në kushte krejt normale të një shteti tashmë të bërë e funksional, mandatari për kryeministër i caktuar natyrshëm nga Partia ose koalicioni fitues, jo domosdoshmërisht do të duhej të ishte njëri nga deputetët e zgjedhur, as njëri nga bartësit e listave, as njëri nga kryetarët e partive. Po kështu, edhe ministrat e zëvendësit e tyre. Por, këtu tek ne, thua se vendi ka mbetur në këta 120 deputet të zgjedhur, e që të mund të harrnohemi disi, duhet medoemos të marrim nga aty dikë për kryeministër, disa të tjerë për ministra e kështu më radhë. E më pastaj, këta deputetët e avancuar në poste qeveritare të zëvendësohen në Kuvend, me kandidat të listave të ranguar më poshtë e me vota më të pakta, prej nga edhe dilema se sa mund të konsiderohen këta si të zgjedhur të popullit!?

Po, pjesa tjetër e shoqërisë (jo politike), a nuk paskësh njerëz të denjë për poste ministrore e udhëheqës agjencionesh shtetërore? Them se po. Përse, duhet medoemos tërë ky zell për zënie të posteve. Në kushte normale, kur një vend si i yni, me mijëra telashe e halle, posti ministror do të duhej të shihej si sfidë e jo si privilegj apo shpërblim. Nëse qëllimi është siç trumbetohet, të i dilet zot vendit e të 'çkapet' shteti, atëherë do të duhej që së paku kësaj radhe të na dëshmohej se postet nuk qëndrojnë mbi programin qeverisës. Qytetarët duan të shohin të emëruar në poste, njerëz me arritje kulmore profesionale, me biografi të pastër, e jo njerëz gjithsesi nga politika, që veq që flasin e zhvatin, pothuajse nuk dijnë të bëjnë gjë tjetër.

Nëse LVV dhe LDK kanë arritur të merren vesh për një Qeveri me 12 Ministri, atëherë le të mirren vesh edhe për draftim të një ligji ku Presidentet e ardhshëm do të zgjedheshin me votën direkte nga populli, ashtu që ky post të mos bëhet gjithnjë si mollë sherri për ndarje të hises qeverisëse në çdo palë zgjedhje. Edhe ashtu, Presidentët janë përfaqësues të të gjithëve dhe në rastin kur të tillët na vijnë me pazare hisesh qeverisëse, vështirë të besohet se ata përfaqësojnë të gjithë!

Skënder Nitaj
Prishtinë, 02 Dhjetor 2019

Paradoks në prag të ndërrimit të moteve

Këtë fundvit, vendi ynë mund ta përmbyll me një paradoks, duke e konstituuar kuvendin e ri dhe duke u menaxhuar me qeveri të vjetër. Kjo, për shkak të mungesës së përvojës sē një demokracie elementare, me ç'rast në rrethana më të arsyeshme, do të mund të kishim kuvendin e njëjtë, por me një qeveri tjetër. Jo medoemos, do të duheshin zgjedhje të reja (me shumë kosto buxhetore) sa herë të ketë rënie të qeverive. Shembuj nga demokraci përendimore na mësojnë, që ka edhe qeveri të minorancës (siç ishte shndërruar edhe kjo e dorëhequra) apo qeveri teknike (profesioniste) me mandat të shkurtuar, që në rastin tonë, detyrë kryesore p.sh. do të kishte përgatitjen e refornës zgjedhore apo përgatitjen e platformës për bisedimet me Serbinë, a ndonjë detyrë tjetër ku do të ishte i nevojshëm koncensusi i të gjithë spektrit politik por edhe popullor.

E gjithë kjo që u tha, mbështetet në faktin se edhe pas Zgjedhjeve të mbajtura, në thelb nuk ka ndonjë ndryshim të dukshëm të përbërjes së spektrit politik në Kuvend. Janë pothuajse të njëjtat përqindje që nga më parë. Edhe kësaj radhe, lideri më i votuar ishte z. Albin Kurti, e pasuar nga gruaja më e votuar, znj. Vjosa Osmani. Këta të dy, edhe do të duhej të 'bënin pazaret' për një bashkëqeverisje, jo vetëm për shkak të votave të fituara, por edhe për shkak të zotimit paraelektoral. Ekziston një bindje në masë, se votat që i fituan Kurti dhe Osmani, ishin në sasinë e tillë, edhe për shkak të zotimit të tyre për bashkëqeverisje. Më shumë se gjysma e votuesve, shprehen vullnetin e tyre, që këto dy figura t'i shohin së bashku duke krijuar qeverinë e re. Këta votues, edhe mund të ndjehen të dëshpëruar deri në mashtrim, kur në negociatat (lexo: kushtëzimet) që po ndodhin në mes LVV dhe LDK, mungon zonja më e votuar. Taktizimet dhe mashtrimet ndaj votuesve nga ana e subjekteve politike nuk kanë mbetur pa u ndëshkuar deri më tani, prandaj partisë së dytë sigurisht nuk do t'i bënte hajr përballja me votuesin në rast të zgjedhjeve të reja, por as të mbeturit në opozitë edhe për një mandat qeverisës. Do të ishte, një zgjidhje ngërçi, nëse do të kishte një ujdi mes dy palëve, që për hirë të votuesve, kandidati i përbashkët për President, pas 2 vitesh, të ishte sërish një zonjë, në këtë rast, zonja më e votuar.

I ka ardhur koha, që edhe në politikë të valorizohet shkuarja në pension, bile edhe para moshës 65 vjeç, ashtu që mos të festojmë ndërrimet e moteve me paradokse.

Skënder Nitaj
Prishtinë, 18 Dhjetor 2019